Brezilya Amazonu'nun en büyük ormanlık alanlarından birinden geçen BR-319 karayolu çevresinde, yasa dışı ağaç kesimi, altın madenciliği, arazi gaspı ve sığır yetiştiriciliğiyle bağlantılı organize suç örgütleri geniş arazileri denetimi altına aldı. São Paulo Üniversitesi (USP) araştırmacısı Lucas Ferrante'nin baş yazarı olduğu yeni bir çalışma, bu durumun 2015 sonrası ormansızlaşmada keskin bir artışa yol açtığını belgeliyor.
Manaus ve Porto Velho kentlerini birbirine bağlayan BR-319, 1970'lerde askeri diktatörlük döneminde inşa edildi ve 1998'den sonra bakımsızlıktan harabeye döndü. Yolun 339 kilometrelik (211 mil) orta kesimi yağışlı mevsimde büyük ölçüde geçilemez durumda bulunuyor; ancak birçok kişi yine de geçmeyi deniyor. 2015'te dönemin başkanı Dilma Rousseff'in karayolunda ilk bakım çalışmalarını yetkilendirmesinin ardından ormansızlaşma hız kazandı. Ardılı Jair Bolsonaro, yolun asfaltlanacağı sözünü vererek arazi spekülasyonunu ve geniş orman alanlarının sığır merasına dönüştürülmesini tetikledi.
Biyoçeşitlilik ve İklim Değişikliği Araştırma Merkezi (Center for Research on Biodiversity and Climate Change, CBioClima) ile bağlantılı olan Ferrante, hükümetin denetim eksikliğinin bölgeyi organize suçlar için elverişli bir alan haline getirdiğini belirtti. Ferrante'ye göre uyuşturucu kaçakçılığı ve çevresel suçlar genellikle aynı güzergahları ve finansal akışları paylaşıyor; sığır yetiştiriciliği ise suç gelirlerinin aklanmasında sıkça kullanılıyor. Ferrante, "Bu bölge organize suçların denetimindeki büyük çiftliklerin merkezi haline geliyor" dedi.
Nisan ayında Başkan Luiz Inácio Lula da Silva, BR-319 karayolundaki çalışmaları ilerletmek için çevresel lisanslama gerekliliklerini atlatmaya olanak tanıyan yeni bir yasal boşluktan yararlandı. Doğa koruma uzmanları, yolun asfaltlanmasının daha fazla ormansızlaşmaya yol açabileceğini ve Amazon için bir dönüm noktası olabileceğini ifade ediyor. Eylül ayında Lula hükümeti, çevresel zararı hafifletmek amacıyla BR-319 yakınında 668 bin hektarlık (1,65 milyon akrelik) dört yeni sürdürülebilir kalkınma rezervi oluşturdu. Federal hükümet ayrıca hayvanların güvenle geçişini sağlamak için üç kontrol noktası ve 170 geçiş yeri planlıyor.
Ferrante ise bu önlemlerin yetersiz kalacağını düşünüyor. BR-319 yanında açılmış ikincil yollarda araçların yasa dışı faaliyetler açısından denetlenmesi için en az 28 kontrol noktası gerektiğini tahmin eden Ferrante, "Yasa dışı erişim yollarının toplam uzunluğu karayolunun uzunluğunun altı katına ulaşmış durumda" dedi.
Çalışma, ormansızlaşma verileri, uydu görüntüleri, sığır ticaret belgeleri ve beş saha keşfine dayanıyor. Bu keşiflerden birinde Ferrante, yasa dışı bir yan yol üzerinde bir çiftlik işçisinin cesedini buldu; bu durum bölgedeki arazi çatışmalarıyla bağlantılı şiddetin artışını yansıtıyor. Araştırma, hükümeti karayolu iyileştirmelerini mümkün kılan lisansları ve düzenleyici önlemleri yeniden değerlendirmeye veya geri çekmeye çağırıyor. Çalışmada, "Mevcut yönetişim koşulları altında BR-319'un asfaltlanması çevresel suç, toprak gaspı, kamu güvensizliği ve potansiyel olarak geri dönüşü olmayan sosyo-çevresel yıkım için yüksek riskli bir koridoru pekiştirecektir" ifadesi yer alıyor.