Avrupa Çevre Ajansı (European Environment Agency), yayımladığı 'Ulaşım gürültüsü, kırılganlıklar ve eşitsizlikler' başlıklı brifingle ulaşım gürültüsünün sağlık üzerindeki etkilerinin eşit dağılmadığını ortaya koydu. Ajans, herkes için gürültü maruziyetini azaltacak geniş önlemlerin yanı sıra kırılgan ve orantısız biçimde maruz kalan nüfusları koruyacak hedefli eylemlerin bir arada uygulanmasını öneriyor.

Brifing, çocukların, yaşlıların ve önceden sağlık sorunu bulunan kişilerin aşırı ulaşım gürültüsünden sağlık açısından daha fazla zarar görebildiğini belirtiyor. Bazı çalışmalar, yaşlı yetişkinlerde ulaşım gürültüsüne maruz kalma ile kalp krizi, ölüm ve uyku bozukluğu arasında genel nüfusa kıyasla daha güçlü ilişkiler olduğunu gösteriyor. Göreli riskler yaş grupları arasında benzer olsa bile yaşlılarda kronik hastalık yaygınlığının yüksek olması, gürültüyle bağlantılı olumsuz sağlık etkilerinin görülme olasılığını artırıyor.

Çocuklar da benzer şekilde yüksek risk altında bulunuyor. Araştırmalar, gürültüye maruz kalmanın çocuklarda okuma becerisinde zayıflamaya, aşırı kiloya ve davranışsal güçlüklere yol açabildiğini ortaya koyuyor. Bu bulgu, Ajansın geçen yıl yayımladığı Avrupa'da Çevresel Gürültü raporunda da yer almıştı.

Avrupa kentlerinde belirli demografik grupların daha yüksek düzeyde karayolu trafiği gürültüsüne maruz kalabildiği tespit edildi. Ancak bu ilişkiler kentler arasında önemli ölçüde farklılık gösterdi; yerel toplulukların refah düzeyi, konut kalitesi, ulaşım bağlantıları ve park gibi sessiz yeşil alanlara erişim gibi etkenler farklılıkları şekillendiriyor. Ajans, gürültünün mevcut sağlık kırılganlıklarını nasıl derinleştirdiğini anlamak ve sıcak noktaları belirlemek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğunu vurguluyor.

Ulaşım gürültüsünün sağlık etkileri rahatsızlık hissinin çok ötesine uzanıyor. Kronik maruziyet uykuyu bozuyor ve vücudun stres tepkisini harekete geçiriyor; bu süreç oksidatif stres, iltihaplanma ve hormonal düzensizlik gibi fizyolojik tepkileri tetikleyebiliyor. Zamanla bu mekanizmalar kalp-damar hastalığı, diyabet, uyku bozukluğu, çocuklarda bilişsel gelişimde bozulma, ruh sağlığı sorunları, demans ve erken ölüm gibi geniş yelpazede olumsuz sonuçların gelişmesine katkıda bulunabiliyor.

Avrupa nüfusunun büyük bir bölümü karayolu, demiryolu ve hava trafiğinden kaynaklanan ve sağlığı olumsuz etkileyebilecek düzeylerde gürültüye maruz kalıyor. Ajansın geçen yıl yayımladığı son gürültü değerlendirmesine göre ulaşım gürültüsünün yol açtığı uzun süreli rahatsızlık ve uyku bozukluğu milyonlarca kişiyi etkiliyor; bu etkiler arasında 73 bin erken ölüm, 49 bin yeni kalp-damar hastalığı vakası ve 23 bin yeni tip 2 diyabet vakası yer alıyor.