Çin Binek Otomobil Birliğinin (China Passenger Car Association) en güncel verileri, bataryalı elektrikli araçlar ile şarj edilebilir hibritleri kapsayan yeni enerji araçlarının (NEV) eylülde yeni otomobil satışlarının %67'sini oluşturduğunu gösterdi. NEV'ler aylık bazda ilk kez iki üçte iki eşiğini aştı. Bu pay, 2020'de %6 düzeyindeyken 2026'nın ilk dokuz ayında %58'e yükseldi ve eylülde %67 ile rekor kırdı. İçten yanmalı motorlu araç satışları ise Çin'de 2017'de zirveye ulaşmış ve o tarihten bu yana sürekli geriliyor.
Rekor pay, toplam satış hacminin daraldığı bir döneme denk geldi. Eylülde tüm kategorilerdeki binek otomobil perakende satışları yıllık bazda %28 azaldı. Daralmanın ağırlığını içten yanmalı motorlu araçlar çekti; bu segmentin satışları eylülde %43, yılın ilk dokuz ayında %31 geriledi. Birliğin Genel Sekreteri Cui Dongshu, National Business Daily'ye yaptığı açıklamada eylüldeki zayıf içten yanmalı araç satışlarını Hürmüz Boğazı krizinin başlamasının ardından yükselen petrol fiyatlarına bağladı. Çin teknoloji haberleri sitesi OFweek de petrol araçlarının elektrikli alternatifler karşısında "pazar payından vazgeçtiğini" belirtti.
NEV satışları da gerilemekten kurtulamadı ancak düşüş içten yanmalı araçlara kıyasla daha sınırlı kaldı. Eylülde NEV satışları yıllık bazda %17, yılın ilk dokuz ayında %13 azaldı. Şarj edilebilir hibrit satışları eylülde %36, yılbaşından bu yana %26 düşerken bataryalı elektrikli araç satışları eylülde %8,5, yılbaşından bu yana %4 geriledi. NEV'lerin pazar payı 2026'da dalgalı bir seyir izledi: On yılı aşkın süredir uygulanan tam satın alma vergisi muafiyeti Aralık 2025'te sona erince pay ocakta %39'a kadar geriledi, ancak yıl içinde toparlanarak eylülde rekor kırdı.
Hürmüz Boğazı krizi petrol arzını sıkıştırırken Çin'in elektrikli araçlara yönelik stratejisini doğruladı. Ember düşünce kuruluşunda kıdemli enerji analisti olan Euan Graham, Çin'in binek NEV filosunun kriz başladığından bu yana 143 milyon varil petrol talebini dengelediğini söyledi. Brookings Enstitüsüne (Brookings Institute) sunulan bir tahmine göre elektrikli araçlar, Hürmüz sonrası Çin'in petrol kullanımındaki azalmanın %12'sini oluşturdu. Çin'in ocak-eylül döneminde petrol ithalatı 2025'e kıyasla %15 azalarak 470 milyon varil düşüşe karşılık geldi. Columbia Üniversitesi Küresel Enerji Politikaları Merkezinde (Center on Global Energy Policy) kıdemli araştırmacı olan Erica Downs, Hürmüz Boğazı krizi ve yüksek petrol fiyatlarının "Çin'in kara ulaşımında elektriklenmeyi güçlendirdiğini" belirtti. Downs, "dünyanın en büyük petrol arz kesintisinin" Çin'in elektrikli araçlara yönelik—kısmen petrol arz güvenliği kaygılarıyla şekillenmiş—erken bahsini haklı çıkardığını ifade etti.
NEV'lerin içten yanmalı araçlara kıyasla daha yavaş gerilemesinin arkasında çeşitli faktörler bulunuyor. AlixPartners danışmanlık şirketinde ortak olan Zhang Yichao, NEV'lerin hükümetin takas politikalarından ve özellikle yenilik içeren "güçlü yeni model akışından" yararlandığını söyledi. Zhang, NEV satışlarının daha yavaş düşmesini bu faktörlere bağladı ve pazar payında "ileriye dönük çok fazla alan görmediğini" belirterek payın %80'i aşmasının olası olmadığını; bazı premium pazar segmentlerinin ve özel kullanım alanlarının içten yanmalı araçlara ihtiyaç duyacağını ifade etti. Danışmanlık şirketi Wood Mackenzie ise talepteki zayıflamanın nedenleri arasında 2025'te sübvansiyonların bitmesinin yol açtığı "talebin öne çekilmesini" ve "sıkılaşan finansman koşullarını" saydı. Cui Dongshu da China National Radio'ya verdiği demeçte eylül 2026'daki düşüşün 2025'in aynı ayındaki yüksek satış bazından, takas politikalarındaki değişikliklerden ve tatil dönemi kesintilerinden de kaynaklandığını ekledi.
İç pazardaki yavaşlamaya karşın Çinli otomobil üreticileri ihracata yöneldi. Eylülde NEV ihracatı yıllık bazda %164 artarak iki kattan fazla yükseldi. Yurt içinde 1 milyon 84 bin NEV satılırken 558 bin NEV ihraç edildi. Birlik, ihracatın bazı üreticiler için "temel öncelik" haline geldiğini belirtti; zayıf iç talep ve sert sanayi rekabeti üreticileri dış pazarlara itiyor. İhracattaki hızlı yükseliş uluslararası tepki çekti: Avrupa Birliği (EU), Çin'den elektrikli araç ithalatına tarifeler uyguladı ve yakın zamanda hibrit ithalatını azaltma planlarını kabul etti. Meksika ve Türkiye de Çin'den elektrikli araç ithalatına tarife getirdi. Çin hükümeti aynı anda KDV ihracat iadelerini keserek ihracatı caydırabilecek adımlar attı. Analistler bu politika değişikliğinin etkisinin sınırlı mı kalacağı yoksa ihracat fiyatlarını yükseltip yükseltmeyeceği konusunda görüş ayrılığı yaşıyor.