Bangladeş'in başkenti Dakka'nın Savar ilçesinde, Aminbazar çöp depolama alanının yanına inşa edilmesi planlanan atıktan enerji santrali, çevredeki yoğun nüfuslu yerleşimlerin ve birkaç okulun tesise bir milden daha yakın olması nedeniyle güçlü muhalefetle karşılaşıyor. Bölge çiftçileri, çöp sahasındaki kontrolsüz yangınların halihazırda sağlıklarını bozduğunu ve çalışmalarını aksattığını belirtiyor.
Yakınlarda pirinç ve sebze yetiştiren Md Naim, "Çöp istasyonunda atık yakıldığında nefes alamıyoruz. Burnumuz küllerle tıkanıyor ve tarlada çalışırken dumandan baş ağrısı çekiyoruz" diyor.
Dhaka North City Corporation'ın denetlediği 467 milyon dolarlık proje, Çin merkezli çok taraflı kreditörlerin desteğiyle China Machinery Engineering Corporation (CMEC) tarafından yürütülüyor. Tesisin günde 3000 metrik tona kadar belediye atığını yakması ve 42,5 megavata kadar elektrik üretmesi planlanıyor. Başkentin büyüyen çöp krizini ele alması öngörülen projenin Aralık 2028'de tamamlanması hedefleniyor.
Projenin çevresel etki değerlendirmesi, yakma tesisinin günlük 74,8 metrik ton uçucu kül üreteceğini ve bu miktarın havaya karışabilecek düzeye ulaşacağını gösteriyor. Çevre gruplarının analizine göre santral, yıllık 73.576 metrik ton katı atığın yanı sıra dioksinler, furanlar ve ağır metaller dahil 39,56 metrik ton zehirli madde üretecek.
Bangladesh Working Group on Ecology and Development (BWGED) sekreteri Hasan Mehedi, "Santral inşa edilir ve düzenli çalıştırılırsa, bölge sakinleri özellikle çocuklar ve yaşlılar hava kirliliğine kronik maruziyet nedeniyle daha fazla solunum ve akciğer kaynaklı sorun, göz tahrişi, yorgunluk ve uzun vadeli sağlık sorunlarıyla karşılaşacak" uyarısında bulunuyor.
Bölge sakinleri ve BWGED projenin iptalini talep ederken, yetkililer tesisin vazgeçilmez olduğunu savunuyor. Yerel yönetim, kırsal kalkınma ve kooperatiflerden sorumlu devlet bakanı Mir Shahe Alam, 1 Temmuz'daki saha ziyaretinde, "Belediye atıkları artık Dakka şehrinin darboğazı haline geldi. Ne pahasına olursa olsun atık yönetimini sağlamamız gerekiyor; ister atıktan enerji, ister biyo-kompost gübre, ister kimyasal üretim yoluyla olsun, bu devasa atık yığınını kullanmamız gerekiyor" dedi.
Operasyonları kolaylaştırmak amacıyla Department of Environment, Bangladeş'in Hava Kirliliği Kontrol Kuralları 2022'de değişiklik yaparak minimum yakma sıcaklığını düşürdü; bu adımın tesisin işletme maliyetini azaltmak için atıldığı bildiriliyor. Çevre aktivistleri ise daha düşük yakma sıcaklığının daha fazla uçucu kül üretip kirliliği artıracağını savunuyor.
Çevre, orman ve iklim değişikliğinden sorumlu devlet bakanı Shaikh Faridul Islam, tesisin elektronik veya klinik atık değil evsel organik atık yakacağı için düşük sıcaklıkların yeterli olduğunu belirtti. Islam, "E-atık ve tıbbi atık yakılmazsa hiçbir zarar olmayacak" dedi.
