Resmî Gazete'nin 19 Ekim 2026 tarihli sayısında yayımlanan sekiz yönetmelik değişikliği, elektrik piyasasının dengeleme ve uzlaştırma, şebeke bağlantısı, lisanssız üretim, depolama ile Yenilenebilir Enerji Kaynaklarını Destekleme Mekanizması (YEKDEM) alanlarında yeni kurallar getiriyor. CLA Partner Hukuk Bürosu Yönetici Avukatı Çiğdem Dilek, 23 Ekim 2026'da Yeşil Haber'e ilettiği değerlendirmede, değişikliklerin yalnızca yeni yatırım yapacak şirketleri değil işletmedeki tesisleri ve mevcut sözleşmeleri de ilgilendirdiğini vurguluyor. Dilek, mevzuat değişikliklerini salt teknik uyum meselesi olarak görmemek gerektiğini ve bu değişikliklerin üretim gelirleri, cezai şartlar, sözleşmesel sorumluluklar ve yatırımın finansal sürdürülebilirliği üzerinde de etkili olabileceğini belirtiyor.
Lisanssız üreticiler için en acil süreç, bağlantı anlaşmalarının revizyonu oldu. Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği'nin Geçici 14. maddesi ile Elektrik Piyasası Dengeleme ve Uzlaştırma Yönetmeliği'nin 75. maddesinin dördüncü fıkrası kapsamındaki üreticiler, düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 60 gün içinde ilgili şebeke işletmecisine başvurmak zorunda. 19 Ekim 2026'yı izleyen günden başlayan takvim hesabıyla bu süre 18 Aralık 2026'da doluyor. Mevzuattaki süre başvurunun yapılmasına ilişkin tanımlandığından, takvimin ve başvuru usulünün ilgili şebeke işletmecisiyle teyit edilmesi gerekiyor. Başvuru yapılmadığı takdirde, Kurul tarafından onaylanmış ve yürürlükte olan anlaşma hükümleri çerçevesinde işlem tesis ediliyor.
Bağlantı anlaşmasının 16. maddesinin birinci fıkrasının (f) ve (g) bentlerinde yer alan bazı cezai şartlar 30 Nisan 2027'ye kadar uygulanmayacak. Dilek, bu geçiş hükmünün bütün yükümlülüklerin ertelendiği ya da üreticilerin bağlantı anlaşmalarına ilişkin sorumluluklarının ortadan kalktığı şeklinde yorumlanmaması gerektiğine dikkat çekiyor. Hangi cezai şartların geçici olarak uygulanmayacağının ve ilgili üretim tesisinin bu düzenlemenin kapsamında bulunup bulunmadığının ayrıca değerlendirilmesi gerekiyor.
Acil durum yönetimine ilişkin yeni hükümler de üreticilerin hazırlığını sınıyor. Şebeke işletmecileri, Dengeleme Güç Piyasası kapsamında verilen acil durum yük atma talimatları bakımından belirli lisanssız üretim tesislerini uzaktan kontrol edebilecek. Talimatın yerine getirilmemesi hâlinde ilgili miktar için ödeme yapılmaması ve belirlenen tutarların üreticiden tahsil edilmesi gündeme gelebilecek. Acil durum sona erdiğinde tesisin yeniden enerjilendirilmesine ilişkin sorumluluğun da üreticide kaldığı için, uzaktan kontrol altyapısının, işletme prosedürlerinin ve şebeke işletmecisiyle iletişim süreçlerinin gözden geçirilmesi önem taşıyor.
Depolama tarafında ise tesislerin bağlantısı, işletilmesi ve şebekeye enerji verilmesine ilişkin düzenlemeler mevcut projelerin teknik ve ticari varsayımlarını etkileyebiliyor. Güneş enerjisi tesisine entegre depolama yatırımı bulunan veya depolama yatırımı planlayan şirketlerin bağlantı koşullarını, ölçüm ve uzlaştırma süreçlerini ve gelir hesaplarını yeni hükümler çerçevesinde kontrol etmesi gerekiyor.
YEKDEM uygulamasında depolama yoluyla sisteme verilen enerjinin hesaplanmasına ilişkin kurallar öne çıkıyor. Yanıltıcı veya sahte belge sunulması ya da YEKDEM'den yararlanma hakkının bulunmadığının tespit edilmesi durumunda, geçmişte yapılan ödemeler faiziyle birlikte geri alınabilecek ve mevzuatta öngörülen yaptırımlar uygulanabilecek. Dilek, bu nedenle üretim verileri, ölçüm kayıtları, başvuru belgeleri ve YEKDEM kapsamındaki hesaplamaların birbiriyle tutarlı olmasının kritik önem taşıdığını belirtiyor.
Dilek, yatırımcıların öncelikle kendi tesislerinin hangi düzenlemelerin kapsamında olduğunu belirlemesini ve bağlantı anlaşmalarını, şebeke kullanım ve teminat koşullarını, üretim ve uzlaştırma kayıtlarını, varsa depolama ile YEKDEM hesaplarını birlikte gözden geçirmesini öneriyor. Geçiş sürelerinin yakından izlenmesi ve gerekli başvuruların zamanında yapılması, ileride doğabilecek hukuki ve mali risklerin azaltılması açısından önem taşıyor. Dilek ayrıca değerlendirmesinin genel bilgilendirme amaçlı olduğunu ve hukuki danışmanlık yerine geçmediğini de kaydediyor.
