Erivan'da devam eden BM Biyoçeşitlilik Konferansı COP17'de 22 Ekim 2026'da 2026 Markhor Ödülü, Mozambikli safari işletmesi Zambeze Delta Safaris'e verildi. Profesyonel avcı Mark Haldane'in liderliğindeki şirket, Mozambik'in iç savaşla tahrip edilen Zambezi Deltası bölgesinde düzenlenmiş trofe avcılığını yaban hayatı restorasyonu, kaçak avlanma karşıtı çalışmaları ve topluluk gelişimiyle birleştiriyor. Sürdürülebilir yaban hayatı yönetimi yoluyla korumaya katkıları tanıyan ödülü Haldane, WhatsApp üzerinden yaptığı görüşmede "Bunu tarif etmenin başka yolu yok; gerçekten mütevazı hissettiren bir duygu" sözleriyle değerlendirdi ve "En çılgın hayallerimde bile bunu ya da buna yakın bir şeyi hayal etmemiştim" diye ekledi.
Şirketin ödül adaylığına göre bölgede çalışmaya başlandığından bu yana Afrika mandası popülasyonu yaklaşık 1100'den 35.000'e, samur antilobu popülasyonu ise 40'tan 4000'e çıkarak 100 kat arttı. 2018'de bölgeye 24 aslan yeniden yerleştirildi ve günümüzde yaklaşık 120 aslan yaşıyor. Mongabay tüm rakamları bağımsız olarak doğrulamadı; ancak Mozambik Biyoçeşitliliğin Korunması Vakfı (Foundation for the Conservation of Biodiversity) bölgede önemli bir yaban hayatı iyileşmesi belgeledi.
Haldane, 1994'te iç savaşın yaban hayatını ciddi biçimde azalttığı orta Mozambik'teki Coutada 11 av imtiyazında çalışmaya başladı. Daha sonra Mozambikli iş insanı Carlos Pacheco Faria ile birlikte Zambeze Delta Safaris'i kurdu. Haldane, koruma çabalarını Coutada 11'in ötesine genişletmeyi umuyor ve "Korumada ada değiliz" diyor. Otuz yıllık çalışmayı değerlendirirken "Doğaya iyi bakın, o da kendini toparlar" diye konuştu.
Trofe avcılığı, kimin fayda sağladığı soruları nedeniyle tartışmalı olmaya devam ediyor. Mozambik'in Niassa Ulusal Koruma Alanı'nda (Niassa National Reserve) 2013'te yapılan bir çalışma, tek bir leoparın yaklaşık 24.000 dolar av geliri getirebildiğini, ancak bu paranın çok azının yerel topluluklara geri döndüğünü ortaya koydu. Buna karşılık, 2026'da 13 Sahra altı Afrika ülkesindeki 89 çalışmayı inceleyen bir derleme, belgelenen trofe avcılığı sonuçlarının yaklaşık üçte ikisinin yaban hayatı ya da yerel halk için olumlu olduğunu saptadı. Haldane, Mozambik yasasının imtiyaz sahiplerinden toplanan hükümet gelirinin %20'sinin yerel topluluklara ödenmesini öngördüğünü belirtti. Paranın topluluk tarafından aday gösterilen komitelere gittiğini ve bölge sakinlerine fayda sağlayan projeleri finanse ettiğini ifade etti.
Ödül, COP17'de hükümetlerin 2022'de kabul edilen küresel biyoçeşitlilik hedeflerine yönelik ilerlemeyi gözden geçirdiği sırada verildi. Hedef 9, topluluklara da fayda sağlayan sürdürülebilir yaban hayatı yönetimini öngörüyor. Yeni bir BM değerlendirmesi, dünyanın 2030 son tarihine kadar biyoçeşitlilik taahhütlerini karşılama yolunda olmadığı uyarısında bulunuyor. Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesi (Convention on Biological Diversity) İcra Sekreteri Astrid Schomaker, kazananı açıklayan basın toplantısında "İşte kutlayabileceğimiz bir şey" dedi.
2008'de kurulan Markhor Ödülü iki yılda bir veriliyor. Önceki kazananlar arasında Tanzanya, Namibya, Zimbabve ve İran'daki koruma girişimleri yer alıyor.