Endonezya, orman verilerine erişimi daraltırken ormansızlaşma hızla tırmanıyor. Ministry of Forestry'nin (Orman Bakanlığı) işlettiği çevrimiçi haritalama aracında son birkaç haftadır beliren bir uyarı, bakanlıktan yazılı izin almadan veri indirenler hakkında dava açılacağını ve ihlallerin dokuz yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılabileceğini bildiriyor. Eylül ayında bakanlık, kullanıcıların araştırma amaçlarını açıklamasını gerektiren yeni bir erişim süreci duyurdu. Daha önce araç üzerinden ağaç örtüsü, yangınlar, yeraltı su seviyeleri ve diğer etkenlere ilişkin güncel veriler korunan ve korunmayan ormanlar için serbestçe indirilebiliyordu.
Araştırmacılar kısıtlamanın yasa dışı orman temizliğini, yerli topraklarına yönelik müdahaleleri ve diğer tehditleri izleme kapasitelerini zayıflatacağından endişe ediyor. Human Rights Watch araştırmacısı Andreas Harsono, süreci şöyle anlattı: "Bu tipik bir Endonezya yaklaşımı. Veriyi indiremezsiniz demiyor; ancak bir hükümet verisini indirmek için izin almanız gerekiyor. Bu izinlerin alınması genellikle çok uzun sürüyor, onaylansa bile çok zaman alıyor." Hukuk uzmanları ise yeni kısıtlamaların kamu bilgisine erişimi koruyan Endonezya yasalarına aykırı olduğunu belirtiyor.
Veri erişimine yönelik baskı yeni değil. 2022'de yetkililer, nesli tükenmekte olan orangutanların toparlandığı yönündeki hükümet iddialarına karşı çıkan yabancı araştırmacıları kara listeye almış, bu araştırmacıların hükümet verilerine erişimini engellemiş ve saha araştırma izinlerini geri çekmişti. Bu adım, Endonezya'yı olumsuz gösteren çevre araştırmalarına yönelik uzun süredir devam eden bir baskı örüntüsünün parçası olarak değerlendiriliyor.
Kısıtlamalar, orman kaybının geçen yıl sekiz yılın en yüksek seviyesine ulaştığı bir döneme denk geliyor. Endonezya son on yılda orman kaybını yaklaşık üçte iki oranında azaltarak küresel ormansızlaşmayla mücadelede umut verici bir örnek oluşturmuştu. Ancak 2024'te göreve gelen Devlet Başkanı Prabowo Subianto döneminde orman temizliği yeniden artış gösteriyor.
Artışın önemli bir kaynağı, Yeni Gine'deki 7 milyon akrelik tropikal ormanı pirinç ve şeker kamışı tarlalarına dönüştüren Food and Energy Estate adlı devasa proje. Eleştirmenler bu girişimi dünyanın en büyük ormansızlaşma projesi olarak niteliyor.