California Energy Commission, Nisan ayında New Jersey merkezli geliştirici VC Renewables'in federal topraklarda kuracağı 700 milyon dolarlık, 1.080 hektarlık (2.670 akre) güneş enerjisi tesisini 4-0 oyla onayladı. Soda Mountain Solar adlı proje, Mojave National Preserve'ın hemen bitişiğinde, çöl yaban keçisinin (Ovis canadensis nelsoni) dağ sıraları arasında hareket ettiği göç koridoru ile federal düzeyde tehdit altındaki çöl kaplumbağasının (Gopherus agassizii) habitatı üzerine inşa edilecek.
Komisyonun çevresel incelemesi, projenin yaban hayatına 'önemli ve önlenemez' zarar vereceğini ortaya koydu. Yine de komisyonun nihai karar özetinde, projeye dahil edilen ekolojik hafifletme önlemlerinin etkileri 'önemsiz' düzeye indireceği ve tesisin eyalete daha fazla yenilenebilir enerji kazandıracağı belirtildi. Bilim insanları ve koruma savunucuları, komisyonun kendilerinin önerdiği hafifletme önlemlerini kabul etmediğini vurguluyor. Avrupa merkezli fosil yakıt tüccarı Vitol'un iştiraki olan VC Renewables, Mongabay'ın çöl türleri ve koridorları üzerindeki etkilere ilişkin yorum talebine yanıt vermedi.
Hareket, yaban keçisini ayakta tutuyor
Kaliforniya genelinde 5.000-6.000 çöl yaban keçisi yaşıyor. Oregon State University'de yaban hayatı ekolojisi ve koruma genetiği profesörü olan Clinton Epps, 1999'dan bu yana bölgenin yaban keçilerini inceliyor. Epps, türün ayakta kalmasını habitat kalitesini korumak ve hayvanların habitat parçaları arasında hareket edebilmesini sağlamaktan geçtiğini söylüyor: 'Yapabileceğimiz şey, habitatın kalitesini ve hayvanların bu habitat parçaları arasında hareket etme yeteneğini korumak. Bu, bu türün tutunmasına yardımcı olmak için biletimiz.'
Epps'ın laboratuvarında yaban keçisi hareketi üzerine bir araştırmaya liderlik eden doktora sonrası araştırmacı Christina Aiello, koyunların kullandığı geçitlerin Mojave National Preserve'ı Death Valley National Park'a bağladığını ve bu bağlantının yıllar süren GPS izleme ile genetik analizle doğrulandığını ifade ediyor.
Interstate 15, Mojave'yi halihazırda parçalamış durumda. California Department of Transportation, California Department of Fish and Wildlife ve yüksek hızlı tren hattı Brightline West ortaklığında I-15 boyunca üç yaban hayatı geçidi inşa ediliyor. Bu geçitler, on yıllardır ayrı kalan kuzey ve güney koyun popülasyonlarını yeniden birleştirmeyi amaçlıyor. Soda Mountain Solar ise dağ sıraları arasındaki düz vadiye kurulacak.
Aiello, güneş panellerinin düz çöl zemininde ışık yansıtmasının koyunların daha önce hiç karşılaşmadığı bir durum yaratacağını ve geçitleri kullanma sürecini tehdit ettiğini söylüyor: 'Bilinmezlerle dolu bu yeni rahatsızlığın eklenmesi, risk toleranslarını ve geçit yapısını bulup kullanmak için keşfetmelerini istediğimiz bu alt bölgelere inip inmeyeceklerini etkileyebilir.'
Yakındaki Baker kasabasının sakini Jacob Overson, ailesinin on yıllardır çölde çiftlik yaptığını ve koyunların geri dönmesi durumunda neler olacağını şöyle anlatıyor: 'Bu yaban keçileri dağdan inip vadiyi geçerek diğer dağa geçtiklerinde bu ayak izinden geçmek zorundalar.' Koyunlar daha önce güneş alanı görmediği için geri çekilebileceklerini ve 'dağlardaki güvenli bölgelerine geri dönüp asla göç edemeyeceklerini' belirtiyor.
Çöl kaplumbağası için 'bir numaralı can damarı'
Mojave Desert Land Trust'ın koruma ekolojisi direktörü Kristina Drake, projenin kaplayacağı alanın çöl kaplumbağası için Mojave genelindeki en yüksek habitat uygunluğuna sahip bölgelerden biri olduğunu söylüyor: 'O alanı gelecekte bu tür için bir numaralı ana can damarı olarak görüyorum.'
Drake, Mojave'deki mevcut güneş projelerinin peyzajın konturunu değiştirdiğini, bitki örtüsünü kaldırıp araziyi düzleştirerek su yüzey akışlarını dönüştürdüğünü belirtiyor: 'Bölgelerdeki su dinamiğini tamamen değiştiriyor. Bazı alanlarda sel baskınları olabilir, bazı alanlar artık hiç su almayabilir.'
Mojave National Preserve, 1,6 milyon akreden fazla alanı kapsıyor ve ABD Ulusal Park Sistemi'nin en büyük korunan alanlarından biri. Mojave National Preserve; katır geyiği (Odocoileus Hemionus), vaşak (Lynx rufus), puma (Puma concolor), çöl boynuzlu kertenkelesi (Phrynosoma platyrhinos), dama kertenkelesi (Trogonophis wiegmanni) ve Kaliforniya'da başka hiçbir yerde bulunmayan nadir bitki türlerine barınak sağlıyor.
National Parks Conservation Association'ın California desert associate direktörü Chance Wilcox, Mojave National Preserve'ın değerini şöyle anlatıyor: 'Mojave National Preserve oldukça yaban hayatı odaklı ve Amerikan halkına, etrafınızda başka insanlar olmadan veya çok altyapı olmadan toprakla bağlantı kurmanın gerçek bir çöl deneyimini sunuyor.'
Tampon bölge tartışması ve federal planın devre dışı bırakılması
Bilim insanları, Aiello'nun da aralarında bulunduğu bir modelleme çalışmasıyla, güneş panelleri ile yaban keçisi habitatı arasında 1-2 kilometre (0,6-1,2 mil) tampon bölge önerdi. Öneri, mevsimler boyunca koyun hareketini hesaba katan GPS verileri ve ekolojik simülasyonlara dayanıyordu. Komisyon bu öneriyi küçülttü ve geliştiricinin ekonomik olarak uygulanabilir kabul ettiği 0,4 km (0,25 mil) mesafede karar kıldı.
Komisyonun icra direktörü Drew Bohan, projenin faydalarının zararları aştığına hükmetti. Bohan, projenin 'yeni bir enerji depolama kaynağı; yenilenebilir üretimin sağlanmasına katkı; artan yük talebi sırasında yenilenebilir elektrik sağlayarak eyaletin elektrik şebekesi güvenilirliğine katkı' sağladığını belirtti.
Onay, koruma grupları, kamu hizmetleri, yerel topluluklar ve hükümet tarafından çöl güneş enerjisinin nerede uygun olup olmadığını belirlemek amacıyla geliştirilen federal bir çerçeve olan Desert Renewable Energy Conservation Plan'ı (DRECP) devre dışı bıraktı. Soda Mountain alanı, plan kapsamında güneş enerjisi gelişimi için bölgeleme almamıştı. Wilcox, 'Mojave National Preserve'a yakınlığı, yaban keçisi popülasyonuna yakınlığı yüzünden' bu alanın DRECP'nin ilk aşamasında bölgeleme almadığını söylüyor.
Projeye yaklaşık 20 yıldır karşı çıkılıyor olsa da, 2022 Kaliforniya yasası olan Assembly Bill 205 kapsamında geri döndü. Bu yasa, nitelikli yenilenebilir enerji projelerinin izin yetkisini yerel yönetimlerden eyalete hızlandırılmış bir inceleme süreciyle devrediyor. Soda Mountain, bu süreçten onay alan ikinci proje.
Aiello, projenin bir emsal oluşturabileceği uyarısında bulunuyor: 'Çevresel etkiler bir kenara itilirken güneş enerjisi önceliklendirilirse, bu sürecin hangi güneş projeleri için ne tür bir emsal oluşturacağı konusunda endişeliyim.'
İnşaatın başlayabilmesi için federal Bureau of Land Management'ın onayı gerekiyor. Kurum başvuruyu inceliyor ancak bir karar için herhangi bir zaman çizelgesi açıklamadı.
