Nepal ve Tibet sınırındaki dağlık bölgede Çarşamba günü meydana gelen ani sellerde yaklaşık 160 kişi hayatını kaybetti; aralarında onlarca uluslararası turistin de bulunduğu yüzlerce kişi kayıp. Sosyal medyada paylaşılan görüntüler, binaları ve araçları sürükleyen bir su duvarından kaçan insanları gösteriyor.

Nepal hükümetinin raporları ve uydu görüntülerinin ilk analizleri, sellerin muhtemelen bir buzul parçasının yüzlerce feet düşmesi sonrası oluşan heyelanla tetiklendiğine işaret ediyor. University of Calgary'den jeolog Daniel Shugar, The New York Times'a yaptığı açıklamada, uydu görüntülerinin yaklaşık 2.000 feet genişliğindeki bir buz parçasının neredeyse 4.000 feet düştüğünü ve düşüşün gücüyle "buzu suya dönüştürdüğünü" öne sürdü. Shugar, sellerin nedenine ilişkin kesin bir değerlendirme yapmak için henüz erken olduğunu vurgularken, Reuters'e buzul üzerinde hafta başında bulunan karın sıcak havalar nedeniyle erimiş olabileceğini belirtti.

Çöküş ve çöküntü akışı o kadar büyük ve güçlüydü ki, U.S. Geological Survey verilerine göre 5.2 büyüklüğünde bir sismik olay olarak kaydedildi.

University of Northern British Columbia'da coğrafya doçenti Joseph Shea, bölgedeki buzulların geri çekildiğini söyledi: "Orada çok buzul kütlesi var, ama incelme görüyoruz, geri çekilme görüyoruz." Shea, geri çekilen buzulların küçüldükçe sedimenti tutamayarak heyelanları tetikleyebildiğini ve yüksek kotlarda büyük setli göller bıraktığını açıkladı. "Bir göle aniden heyelan düşerse, set taşar ve sonra her şey felaket şekilde çökebilir" dedi.

Bu tür olaylar buzul gölü taşma selleri olarak biliniyor. Geçen yıl Nepal'de iki buzul gölü taşma seli meydana geldi; araştırmalar dünya genelinde milyonlarca insanın risk altında olduğunu gösteriyor.

Nepal'in buzulları 1970 ile 2010 arasında alanının neredeyse dörtte birini kaybetti; ülkedeki 160'dan fazla küçük buzul tamamen yok oldu. 2000'den bu yana dünyadaki buzullar buzlarının yüzde 5'ini yitirdi. Yakın zamanda yayımlanan bir araştırma, küresel ısınma 1.5°C'nin altında tutulmazsa dünya buzul buzunun yüzde 40'ının kaybolabileceğini ortaya koyuyor.

Isınmanın Nepal buzulları üzerindeki etkileri zincirleme sonuçlar doğurabiliyor. Shea, ısınan dünyada buzulları istikrarsızlaştıran pek çok faktörün birbirini etkilediğini söyledi: "Yaz zamanı. Bol ısınma, bol erime, bol su var. Ayrıca alpin permafrost erimeleri gibi şeyler de var: yer sıcaklıkları ısınıyor ve yerinde donmuş duran büyük bloklar aniden hareketlenmeye başlıyor."

Buzul çöküşleri başka yerlerde de yıkıcı sonuçlar doğurdu. Geçen yıl İsviçre'de bir buzul çöktü ve bir kasabayı gömdü; 2022'de İtalya'da meydana gelen buzul çöküşü ise 11 dağcıyı öldürdü. Her iki olay da yükselen sıcaklıklarla ilişkilendirildi.