Biyolojik çeşitlilik dünya genelinde hızla erirken bilim insanları, primatların yaşadığı alanları korumanın sayısız başka türü de aynı çatı altında güvenceye alacak bir strateji öneriyor. 2025'te yayımlanan bir araştırma, maymunlar ve insansı maymunlar gibi karizmatik primatların tıpkı kaplanlar ve dev pandalar gibi "şemsiye tür" işlevi görebileceğini gösteriyor. Bu hayvanlar hayatta kalmak için geniş ve sağlıklı habitatlara bel bağlıyor; dolayısıyla bu bölgeleri korumak, aynı ekosistemi paylaşan diğer canlıları da koruma altına alıyor.
Araştırmacılar, Çin'in biyolojik çeşitlilik açısından zengin Yunnan eyaletinde 16 primat türünün yaşam alanlarını inceledi. Buna ek olarak bölgedeki 601 tehdit altındaki ve endemik memeli, amfibi, kuş ve sürüngen türü ile 4.010 tohumlu bitki türünün yayılış alanlarını analiz ettiler. Sonuçlar, Yunnan'ın yalnızca yüzde 30'u primat koruma öncelikli alan olarak ayrıldığında hayvan türlerinin yüzde 86'sının ve tohumlu bitkilerin yüzde 72'sinin habitatlarının yaklaşık üçte birinin korunacağını ortaya koydu. Aynı alan, eyaletin yıllık karbon depolamasının da yarısından fazlasını güvence altına alıyor. Banner görselde yer alan siyah-beyaz kalkık burunlu maymun (Rhinopithecus bieti) Yunnan'da yaşayan primat türlerinden biri.
Primatların şemsiye tür olarak kullanılması fikri Yunnan ötesinde de destek buluyor. Kâr amacı gütmeyen Rainforest Trust, Demokratik Kongo Cumhuriyeti'nde kritik tehlike altındaki Grauer gorilinin (Gorilla beringei graueri) habitatını korumaya çalışıyor ve bu sayede 11.000'den fazla türün yaşam alanının da güvence altına alınacağını belirtiyor. Borneo Orangutan Survival Foundation ise Borneo orangutanlarının (Pongo pygmaeus) habitatını korumanın Borneo ve Sumatra yağmur ormanlarındaki tahmini 20.000 türü koruyabileceğini ifade ediyor.
ABD merkezli kâr amacı gütmeyen kuruluş Re:wild'ın Afrika direktörü Tim Davenport, araştırmaya dahil olmamakla birlikte e-postayla yaptığı açıklamada primatların karizmatik yapısının bağış toplama ve savunuculukta büyük kolaylık sağladığını ve amiral gemisi türler olarak işlev gördüğünü söyledi. Davenport, primatların orman habitatlarında hem üst gruplar için av hem de meyve yiyerek hayati tohum dağıtıcıları olarak önemli bir yere sahip olduğunu vurgulayarak şunları ekledi: "Dikkat çekici bir şekilde bunun tersi de geçerli: gerileyen bir orman genellikle önce primatlarını kaybeder."
How to Think Like an Ecologist kitabının yazarı Amy B. McEuen de araştırmaya katılmamış olmasına rağmen e-postayla yaptığı değerlendirmede "Büyük omurgalıların vahşi popülasyonlarını korumak, çok daha fazlasını korumanın harika bir yoludur" ifadesini kullandı. Davenport ise şemsiye yaklaşımının "bir koruma aracı olarak çok pratik" olduğunu, sınırlamalarının ise "kavramın kendisinden çok yönetişim ve insan davranışının bir işlevi" olduğunu belirtti.
