Habitat kaybı, iklim değişikliği, avlanma ve evcil hayvan ticareti kuş popülasyonlarını baskılayan bilinen etkenler arasında sayılıyor. Ancak yeni bir çalışma, kuşların taşıdığı renklerin de yok olma riskini etkileyebileceğini öne sürüyor: Parlak tüylere sahip kuşlar, donuk renkli türlere göre daha büyük bir tehdit altında.
Araştırmanın çıkış noktası, University of California Davis'te yardımcı doçent olan Montague Neate-Clegg ile University of California Santa Cruz'dan Natalia Ocampo-Peñuela'nın Vietnam'da yaptığı bir kuş gözlemi sırasında şekillendi. Neate-Clegg, Mongabay'e yaptığı görüntülü açıklamada, gördükleri renkli kuşların hem yüksek tehdit altında olduğunu hem de evcil hayvan ticaretinde rağbet gördüğünü fark ettiklerini belirtti. "Böylece daha renkli kuşların yok olma riskinin daha yüksek olabileceği üzerine konuşmaya başladık" dedi.
Hipotezi test etmek için ekip, IUCN Red List verilerini kullanarak 4.334 ötücü kuş türünün koruma durumunu analiz etti. Ötücü kuşlar, bilinen tüm kuş türlerinin yarısından fazlasını oluşturuyor ve kanarya, ispinoz, serçe ile bülbül gibi türleri kapsıyor. Araştırmacılar her türün yok olma riskini, kuşun taşıdığı farklı renk sayısıyla ölçülen renklilik düzeyiyle karşılaştırdı. Analizde coğrafi tehdit örüntülerinin yanı sıra vücut büyüklüğü, beslenme biçimi, yayılma yeteneği ve ormana bağımlılık gibi etkenler de kontrol altına alındı.
Sonuçlar, vücut büyüklüğü ve diğer özellikler hesaba katıldıktan sonra bile renkli kuşların donuk renkli türlerden daha fazla tehdit altında olduğunu doğruladı. Parlak renkli kuşların evcil hayvan ticareti için yoğun biçimde hedef alındığı Güneydoğu Asya'da bu örüntü özellikle net gözlendi. Ocampo-Peñuela, Mongabay'e yaptığı görüntülü açıklamada ticaretin boyutuna şu sözlerle dikkat çekti: "Bir pazara gittiğinizde, ormanda olması gereken bütün o kuşları kafeslerde görürsünüz."
Araştırmacılar, yoğun ticarete konu olan renkli kuşların yüksek risk altında olmasını bekliyordu. Ancak evcil hayvan ticaretinde yaygın olarak yer almayan renkli türlerin de donuk türlere kıyasla daha tehdit altında çıkması ekibi şaşırttı. Neate-Clegg, "Bu bizim için biraz kafa karıştırıcı" ifadesini kullandı.
Ekibin bu beklenmedik bulguya ilişkin henüz net bir açıklaması yok, ancak bazı olası nedenler üzerinde duruyorlar. Neate-Clegg, tüylerdeki rengin ısı düzenlemesini nasıl etkilediğine bağlı olarak daha renkli kuşların ısınan sıcaklıklara karşı daha hassas olabileceğini öne sürdü. Bir diğer ihtimal ise bilim insanlarının, insanlar için daha ilgi çekici olan renkli kuşları incelemeye yönelmesi. Neate-Clegg'a göre bu durum, renkli türlerin yok olma riskine dair "daha isabetli bir değerlendirme" yapılmasını sağlamış olabilir.
Çalışmaya dahil olmayan Duke Kunshan University'den doçent Binbin Li, bulguları e-postayla değerlendirdi. Li, sonuçları "iklim değişikliği, habitat dönüşümü veya değişen biyotik etkileşimlerin (avlanma veya rekabet gibi) renkli kuşlar için daha yüksek yok olma riskine katkıda bulunup bulunmadığını araştırmak üzere gelecekteki araştırmalar için açık bir davet" olarak nitelendirdi.
