İspanya çevre bakanlığı, Cebelitarık Boğazı'nda yüzerken Toñi adlı orcanın sırt yüzgecinde saçma tabancası atışlarına benzeyen izler görüldüğünü açıkladı. Bakanlık kaynakları El País'e verdiği bilgide, bazı mermi parçalarının hâlâ yüzgece gömülü olduğunu ve enfeksiyon riski taşıdığını belirtti. İzler, orcaların Portekiz'in Faro kenti açıklarından boğaza doğru hareket etmesinin ardından tespit edildi; bu nedenle İspanya soruşturma kapsamında Portekizli yetkililerle temasa geçti.

Toñi, İber Yarımadası açıklarında tekneleri itip dümenlere çarpmasıyla tanınan orca sürüsünün en yaşlı üyesi. Sürü, 2020'den bu yana denizcilerin paylaştığı olaylarla gündeme geldi: dümenlere çarpma, tekneleri 180 derece döndürme ve yan yatırma. Küçük bir grup, onlarca tekneye hasar vermekle ve en az dört teknenin batmasına yol açmakla suçlanıyor. Bilim insanları ise bu davranışın bir saldırı değil, oyun ya da avlanma becerilerini geliştirme biçimi olabileceğini uzun süredir vurguluyor.

WeWhale ve Iberian Orca Guardians (IOG) dernekleri, Toñi'nin durumunu yakından izliyor. IOG kurucu ortağı Janek Andre, "Toñi'yi tanıyoruz. Birkaç hafta önce yanındaydık ve bu yaralar yoktu" dedi. Andre, sözlerine şöyle devam etti:

"Toñi'yi, yani büyükanneyi, böyle görmek yıkıcı. Eğer birisi ona kasıtlı olarak ateş ettiyse, bu yalnızca tek bir hayvana karşı aşırı bir zalimlik değil; kritik derecede tehlike altındaki bir popülasyonun son kalan üyelerinden birine yönelik bir saldırıdır."

Orcinus orca

Araştırmacılar, yoğun deniz trafiğinin geçtiği bu sularda yaşayan orcaların besin kıtlığı, yaralanmalar ve kirlilik gibi çok sayıda stres faktörüyle karşı karşıya olduğunu hatırlatıyor. Popülasyonun 30 ila 40 bireye kadar gerilediği tahmin ediliyor.

2023'te ortaya çıkan bir video, orcaların bir teknenin dümenine çarptığı sırada denize havai fişek atıldığını gösteriyordu. Bu görüntüler, denizcilerin orcaların davranışlarına karşılık verirken hayvanlar için yeni bir tehdit oluşturmaya başladığına işaret ediyor.

Andre, "İber orcaları ve teknelerle etkileşimleri hakkında büyük bir kamuoyu tartışması yaşanıyor. Bu etkileşimler hakkındaki görüşü ne olursa olsun, bu hayvanlara ateş etmek asla kabul edilebilir bir karşılık olamaz. Bu orcaların misillemeye değil, korunmaya ihtiyacı var" diye konuştu.