İklim ve çevre gündemine dair
Etiket
UN Climate Change İcra Sekreteri Simon Stiell, fosil yakıt bağımlılığının iklim felaketlerini kabus boyutlarına taşıdığını söyledi. Batı Avrupa en sıcak haziranını yaşarken Kanada yangınları New York'u turuncu dumana boğdu; WMO, El Niño'nun güçlenmesiyle daha fazla sıcak hava dalgası bekleniyor.
İspanya, Fransa ve İskoçya'da eş zamanlı orman yangınları yaklaşık 100 bin hektarı küle çevirdi. Fransa ilk kez Airbus A400M askeri uçağını yangın söndürmede kullanırken, meteoroloji uzmanları önümüzdeki haftayı belirleyici olarak işaret ediyor.
Fransa'da 260.000'e yakın, İspanya'da 116.000 kişi orman yangınları nedeniyle evlerinden oldu. Bordeaux çevresindeki yangınla mücadele sürerken, Salı gününden itibaren sıcaklıkların 40°C'ye ulaşması bekleniyor. Turistler gökyüzünden yağan kül ve kararan güne tanıklık etti.
Fransa ve İspanya'da 300.000'den fazla kişi tahliye edilirken İskoçya'nın Cairngorms bölgesinde olağanüstü durum ilan edildi. Prens William, itfaiyecilere ve gönüllülere minnettarlığını dile getirerek yangınların giderek aşırılaşan iklimin yarattığı zorlukları gözler önüne serdiğini söyledi.
Fransa'nın güneybatısında itfaiyecilerin yangın kaynaklı fırtına pyrocumulonimbus ile ilk kez karşılaştığı düşünülüyor. Gironde'de 220,000 kişi tahliye edildi, İspanya'da 170,000 hektardan fazla alan etkilendi. The Guardian editör kurulu, Avrupa Birliği'nin emisyon ticaret sistemini zayıflatma çabalarını 'görev ihmali' olarak niteledi.
Fransa ve İspanya'da kontrolden çıkan orman yangınları 300.000'den fazla insanı tahliye etti. Gironde'de alevler dört günden kısa sürede 420 kilometrekarelik alanı yakarak Bordeaux'ya 15 kilometre yaklaştı. Yangınlar kendi fırtınasını yaratırken, Madrid bölge tarihinin en büyük yangınıyla karşı karşıya.
Batı Avrupa'da rekor sıcaklıkların yaşandığı 2026 yazında, yağışlı kıştan kurak yaza sert geçişin tetiklediği orman yangınları Bordeaux ve Madrid çevresinde yüz binlerce dönüm alanı küle çevirdi. Bilim insanları, iklim değişikliğinin bir imzası olan 'hava kırbacı'nın giderek daha evrensel hale geldiğini belirtiyor.
Boğaziçi Üniversitesi'nden iklim bilimci Prof. Dr. Murat Türkeş, büyük orman yangınlarının tek bir hava olayının değil kuraklık, düşük nem, kurutucu rüzgârlar ve yakıt yükünün aynı anda devreye girmesiyle oluştuğunu söyledi. 2026 yazının 2025'e göre daha az tehlikeli geçtiğini ancak en riskli dönemin 15 Temmuz-20 Ağustos arası olduğunu hatırlattı.
Fransa'nın güneybatısı ile İspanya'nın Madrid ve Ávila çevresinde süren orman yangınları, 300.000'den fazla insanı evlerinden ve tatil konaklama yerlerinden etti. Alevler her iki ülkede de kontrol altına alınamadan sürüyor.
Bordeaux'ya 25-30 kilometre kadar yaklaşan Gironde yangını, Paris'in dört katı büyüklüğünde 42.000 hektarlık alanı küle çevirdi. İspanya'da Valencia çevresinde yeni bir yangın çıkarken, hükümet ilk kez orman yangını nedeniyle ulusal acil durum ilan etti. İki ülkede toplam 375.000'den fazla insan evlerini terk etmek zorunda kaldı.